# e-Dönüşüm Çözümleri

> Üç entegratör tek bir sözleşme yapısı altında yönetilir. Gönderim, alım, irsaliye yanıtı, mükellefiyet sorgusu ve iptal işlemleri tek noktadan yürütülür.

- Sayfa: https://www.roburas.com/ozellikler/e-belge

e-Belge süreçleri, ERP çözümlerinde dış etkenlere en açık alanlardan biridir:
entegratörler değişebilir, hizmet sözleşmeleri güncellenebilir, GİB
düzenlemeleri zamanla değişiklik gösterebilir. Bu nedenle Roburas'ta e-belge
süreci **tek bir sağlayıcıya değil, tanımlı bir sözleşme yapısına** bağlıdır.

## Üç Entegratör Desteği

**Uyumsoft, İzibiz ve QNB e-Solutions** entegre edilmiştir ve üçü de aynı
arayüz üzerinden çalışır. Gönderim, alım, irsaliye yanıtı, mükellefiyet
sorgusu ve iptal işlemleri tek bir noktadan yürütülür.

Entegratör seçimi **firma bazında** yapılır; aynı kurulumdaki farklı firmalar
farklı entegratörler kullanabilir. Kimlik bilgileri yapılandırma dosyasında
değil, veritabanında korumalı alanlarda saklanır.

Bir entegratör tarafından desteklenmeyen işlemler, ilgili entegratörün adıyla
birlikte kullanıcıya bildirilir; genel bir hata mesajı yerine açık ve
anlaşılır bir bilgilendirme sunulur.

## Giden Belge Süreci

Satış faturası düzenlenir ve e-Fatura veya e-Arşiv olarak gönderilir.
Mükellefiyet durumu, yani karşı tarafın e-Fatura mükellefi olup olmadığı,
sorgulanabilir.

Üretilen UBL çıktısı **bayt düzeyinde sabittir**: aynı belge her seferinde
aynı dosyayı üretir. Bu yaklaşım, entegratör tarafında oluşabilecek
açıklanamayan farklılıkların önüne geçmektedir.

## Gelen Belge Süreci

Gelen e-Faturalar liste üzerinden görüntülenebilir, durumları sorgulanabilir
ve bir sihirbaz aracılığıyla **alış faturasına dönüştürülebilir**.

Bu süreçteki kritik nokta, gelen faturadaki kalemlerin stok kartlarıyla
doğru şekilde eşleştirilmesidir. Bu eşleştirme kademeli olarak
gerçekleştirilir:

1. **Barkod**: mevcut olması durumunda kesin eşleşme sağlar
2. **Öğrenilmiş kayıt**: ilgili tedarikçiye ait kalemin daha önce
   bağlandığı kart bilgisini esas alır
3. **Kod**: tedarikçi kodu ile stok kartı kodu eşleştirilir
4. **Ad benzerliği**: metin normalizasyonu yöntemiyle değerlendirilir

Belirsiz kalan satırlar **otomatik olarak işlenmez**, kullanıcı onayına
sunulur. Yanlış bir kartla eşleştirilen satır, stok bakiyesini ve maliyeti
olumsuz etkileyebileceğinden bu yaklaşım tercih edilmiştir.

Gelen faturadaki fiyat bilgisi tedarikçiye aittir ve firmanın kendi fiyat
listesiyle değiştirilmez.

Dönüşüm sihirbazında miktar ve birim uyuşmazlığı tespit edildiğinde işlem
**durdurulur**, yalnızca uyarı verilmekle yetinilmez.

## İrsaliye Süreci

e-İrsaliye gönderimi yapılır, karşı taraftan gelen irsaliye yanıtı
işlenir ve irsaliye faturaya dönüştürülür. Belge ilişkisi satır bazında
kurulur.

## İptal İşlemleri

Belgeler silinmek yerine **iptal edilir**: iptal edilen belge listede kalmaya
devam eder, işlem geçmişi korunur ve ilişkili kayıtlar geri alınır. e-Belge
tarafında gerçekleştirilen iptal işlemi ilgili entegratöre de bildirilir.

## e-Defter

Yevmiye defteri, büyük defter (kebir) ve **envanter defteri**, GİB'in
XBRL-GL taksonomisine uygun olarak oluşturulur; beratları üretilir ve
**şematron kurallarına göre doğrulanır**; şema doğrulamasını geçen bir
dosyanın şematron kontrolünde farklı sonuç verebilmesi mümkün olduğundan bu
adım ayrıca uygulanır.

Sistem tasarımında imzalama işlemi kurulumun kendi ortamında
gerçekleştirilir, gönderim ise entegratör üzerinden yapılır. Bu yaklaşım,
imzalama yetkisinin kurulum dışına çıkmaması amacıyla benimsenmiştir.

Envanter defteri, yevmiye defterinin bir türevi olarak değil, kendine özgü
zarf yapısı, kural dosyaları ve içerik yapısıyla ayrı bir bileşen olarak ele
alınır; hareket değil, bakiye bilgisini taşır. Kapanış fişi bu kapsamın
dışında tutulurken açılış fişi kapsama dâhil edilir; bu ayrım
uygulanmadığında defterin boş görünmesi söz konusu olabilir.